روبی و عروسک؛ چراغ سبز، بدو! چراغ قرمز، بایست!
روبی و عروسک نسخه‌ی سه‌بعدی و بدون خشونت بازی قدیمی چراغ سبز، چراغ قرمز است. تا عروسک غول‌پیکر آخر زمین پشتش به توست بدو و تا برگشت بی‌حرکت بایست؛ هر کس تکان بخورد حذف میشود و اولین نفری که به خط صورتی برسد برنده است.
- 👥 تعداد بازیکن
- ۱ تا ۸ نفر
- 🔀 نوع کدنویسی
- دستی، بلوک «جلو» یا کد «اگر چراغ_سبز ← بدو»
- 🎂 سن مناسب
- از ۵ سال
- 🌐 کجا بازی میشود
- تکنفره با حریف کامپیوتری یا آنلاین
روبی و عروسک چه بازی‌ای است؟
زمین مسابقه یک مسیر سه‌بعدی است که در انتهایش عروسکی رو به دیوار ایستاده. وقتی پشتش به بچه‌هاست چراغ سبز است و میشود دوید. هر چند ثانیه عروسک با یک هشدار کوتاه «داره برمیگرده» می‌چرخد و وقتی رو به بازیکن‌هاست چراغ قرمز است؛ هر رباتی که در این لحظه حرکت کند از بازی بیرون می‌رود.
هر مسابقه ۷۵ ثانیه وقت دارد. روبی شتاب میگیرد و ترمز هم کمی طول می‌کشد، پس باید زود تصمیم گرفت. برنامهی چرخیدن عروسک برای همه‌ی بازیکن‌های یک مسابقه یکسان است تا بازی منصفانه باشد.
چطور بازی کنیم؟ سه روش کنترل
روبی و عروسک سه روش بازی دارد و هر کودک می‌تواند از ساده به سخت پیش برود. در حالت دستی کلید W، فلش بالا یا Space را نگه می‌داری تا روبی بدود و ول می‌کنی تا بایستد؛ روی صفحه‌ی لمسی هم دکمه‌ی «نگه دار = بدو» هست.
در حالت دستوری بلوک‌های «جلو ۲»، «جلو ۵» یا «جلو ۱۰» را می‌چینی و «اجرا» را می‌زنی. تا بلوک‌ها تمام نشده‌اند روبی نمی‌ایستد؛ پس باید درست لحظه‌ای اجرا کنی که عروسک نگاه نمی‌کند. در حالت کد، برنامهی تو مغز روبی میشود: قانونی مثل «اگر چراغ_سبز ← بدو، وگرنه ← بایست» هر لحظه حسگرها را می‌خواند و تصمیم میگیرد.
- ✅ حسگرها در حالت کد: چراغ_سبز، داره_برمیگرده، چراغ_قرمز، فاصله_تا_خط، سرعت_من و زمان_مانده
- ✅ کارها: بدو و بایست
نوع کدنویسی در روبی و عروسک
روبی و عروسک سه روش کنترل دارد که سه سطح کدنویسی‌اند: دستی برای کوچک‌ترها، دستوری با بلوک‌های «جلو ۲»، «جلو ۵» و «جلو ۱۰» که باید درست در لحظه‌ی مناسب اجرا شوند، و حالت کد که برنامه‌ات مغز روبی میشود.
برنامهی پیش‌فرض فقط به چراغ سبز نگاه میکند و دیر ترمز میگیرد. کودک با اضافه کردن حسگر «داره_برمیگرده» یا «زمان_مانده» برنامه را بهتر میکند؛ بهترین معرفی شرط و حسگر برای بچه‌ها.
🔀 دستورها و بلوک‌های این بازی
- بلوک: جلو ۲ / جلو ۵ / جلو ۱۰
- حسگرها: چراغ_سبز، داره_برمیگرده، چراغ_قرمز، فاصله_تا_خط، زمان_مانده
- کارها: بدو، بایست
یک برنامهی نمونه
اگر داره_برمیگرده ← بایست
اگر چراغ_سبز ← بدو
وگرنه ← بایستروبی و عروسک یکی از بازی‌های آموزش رباتیک و برنامه‌نویسی آکادمی روبی است؛ همان مفهوم‌ها در ۴ لیگ روبی قدم‌به‌قدم تا پایتون واقعی ادامه پیدا می‌کنند.
چند نفره است؟
میشود تکنفره بازی کرد و هیچ، ۳، ۵ یا ۷ حریف کامپیوتری انتخاب کرد. برای بازی با دوستان، حالت آنلاین هست: یک نفر اتاق می‌سازد و بقیه با کد اتاق وارد می‌شوند و تا ۸ نفر با هم مسابقه می‌دهند. بازی آنلاین ورود به حساب لازم دارد و در حالت دستی و دستوری انجام میشود.
کودک چه چیزی یاد میگیرد؟
حالت کد بهترین معرفی «شرط» و «حسگر» است. کودک می‌بیند برنامهی پیش‌فرض کار میکند ولی دیر ترمز میگیرد، چون فقط به چراغ سبز نگاه میکند. حالا باید فکر کند چطور از حسگر «داره_برمیگرده» یا «زمان_مانده» استفاده کند تا روبی زودتر بایستد؛ این همان بهبود قدم‌به‌قدم برنامه است.
حالت دستوری هم مفهوم مهمی را نشان می‌دهد: برنامه‌ای که شروع شد تا آخر اجرا میشود، پس طول برنامه و زمان اجرا باید با وضعیت محیط هماهنگ باشد. حالت دستی هم تمرکز و کنترل تکانه را تقویت میکند.
برای چه سنی مناسب است؟
حالت دستی برای بچه‌های پنج شش ساله هم قابل بازی است. حالت دستوری برای کودکانی که شمردن و ترتیب را می‌فهمند مناسب است و حالت کد برای بچه‌هایی که با «اگر و وگرنه» آشنا شده‌اند، معمولا از حدود نه سالگی.
نکته برای والدین
از کودک بخواهید اول دستی بازی کند و بعد همان مهارت را به برنامه تبدیل کند؛ مقایسه‌ی «من چطور تصمیم می‌گیرم» با «برنامه چطور تصمیم میگیرد» درس خوبی درباره‌ی الگوریتم است. برای سیستم‌های ضعیف‌تر دکمه‌ی «سبک» گرافیک را ساده میکند. همه‌ی بازی‌ها و مرحله‌ها برای همه رایگان است.
سوال‌های پرتکرار
این بازی خشن است؟
نه؛ رباتی که تکان بخورد فقط از دور حذف میشود. ایده از بازی کودکانهی چراغ سبز، چراغ قرمز گرفته شده است.
حالت کد چه میکند؟
برنامهی شما با قانونهایی مثل «اگر چراغ_سبز ← بدو، وگرنه ← بایست» و با خواندن حسگرها تصمیم میگیرد روبی کی بدود.
چند نفر میتوانند آنلاین بازی کنند؟
با کد اتاق تا ۸ نفر؛ در بازی تکنفره هم تا ۷ حریف کامپیوتری میشود انتخاب کرد.