روبی کیست؟ معرفی ربات روبی و آکادمی رباتیک روبی (Rooby Academy)

اگر اسم «روبی» را در مدرسه‌ی فرزندتان یا از زبان دوستانش شنیده‌اید و نمی‌دانید دقیقاً چیست، این مقاله برای شماست. روبی یک ربات کوچک و بامزه است — اما نه از آهن و سیم؛ رباتی مجازی که کودکان با دستور دادن به او، منطق رباتیک و برنامه‌نویسی را یاد می‌گیرند.

روبی، زبان Ruby یا یاقوت؟ رفع یک ابهام

کلمه‌ی «روبی» در فارسی چند معنا دارد و جست‌وجوی آن ممکن است شما را به جاهای مختلفی ببرد:

• روبی (Rooby): ربات آموزشی و اپلیکیشن آکادمی روبی برای آموزش رباتیک و برنامه‌نویسی به کودکان — موضوع این مقاله.
• روبی (Ruby) زبان برنامه‌نویسی: زبانی که یوکیهیرو ماتسوموتو در دهه‌ی ۱۹۹۰ در ژاپن ساخت و بیشتر در توسعه‌ی وب (فریم‌ورک Ruby on Rails) استفاده می‌شود. ربطی به ربات روبی ندارد؛ زبانی که روبی به بچه‌ها یاد می‌دهد پایتون است.
• روبی (Ruby) سنگ قیمتی: یاقوت سرخ. البته جواهرهایی که ربات روبی در مرحله‌ها جمع می‌کند، ادای احترامی به همین اسم است!

آکادمی روبی چیست؟

آکادمی روبی (Rooby Academy) یک آکادمی رباتیک و سازنده‌ی اپلیکیشن آموزشی ایرانی است. هدف ما ساده است: هر کودک فارسی‌زبان، در هر شهری، بتواند با روشی مناسب سن خودش، تفکر برنامه‌نویسی، رباتیک و پایتون را یاد بگیرد — با بازی، به زبان خودش و بدون دردسر پرداخت ارزی.

اپلیکیشن روبی را بر پایه‌ی پژوهش‌های علم یادگیری ساخته‌ایم (کودک چطور یاد می‌گیرد؟) و در خانه‌ها، مدرسه‌ها و آموزشگاه‌ها استفاده می‌شود.

کودک با روبی چه کار می‌کند؟

در هر مرحله، روبی در یک نقشه‌ی معمایی قرار دارد: باید به هدف برسد، جواهر جمع کند، از دیوارها و چاله‌ها بگذرد یا مسیر رنگی را دنبال کند. کودک با کنار هم گذاشتن بلوک‌های دستور — «جلو برو»، «بچرخ»، «تکرار کن»، «اگر…» — برنامه‌ای می‌سازد و دکمه‌ی اجرا را می‌زند. روبی دقیقاً همان کاری را می‌کند که برنامه گفته؛ اگر جایی اشتباه باشد، کودک خودش می‌بیند و درستش می‌کند.

این همان چرخه‌ی «حس کن، فکر کن، عمل کن» ربات‌های واقعی است. روبی حسگرهای رباتیک دارد: فاصله‌سنج (چقدر تا دیوار مانده؟)، حسگر رنگ (زیر پایم چه رنگی است؟) و بامپر (به چیزی خوردم؟). کودک یاد می‌گیرد برنامه‌ای بنویسد که بر اساس داده‌ی حسگر تصمیم بگیرد — قلب رباتیک.

۴ لیگ روبی: برای هر سن، برنامه‌ی مخصوص خودش

آموزش در روبی در چهار لیگ سازمان‌دهی شده است تا چالش همیشه اندازه‌ی سن و توان کودک باشد:

• لیگ ۵ تا ۸ سال: بلوک‌های تصویری و بدون نیاز به خواندن؛ ترتیب، جهت و الگو.
• لیگ ۹ تا ۱۳ سال: حلقه، شرط، حسگرها و معماهای چندمرحله‌ای؛ آشنایی با کد پشت بلوک‌ها.
• لیگ ۱۴ تا ۱۶ سال: متغیر، تابع و گذر به کدنویسی متنی پایتون.
• سطح حرفه‌ای: پایتون واقعی و مسئله‌های الگوریتمی جدی‌تر.

هر لیگ لیدربورد جداگانه دارد تا بچه‌ها با هم‌سن‌هایشان رقابت کنند. برنامه‌ی دقیق هر سن را در صفحه‌ی برنامه‌نویسی بر اساس سن ببینید.

بازی‌های روبی: یادگیری، تنها یا با دوستان

کنار درس‌ها، روبی مجموعه‌ای از بازی‌های آموزشی دارد که همه‌شان رایگان است:

• بازی‌های تیمی آنلاین: فوتبال رباتیک، مسابقه‌ی گنج، نقاشی تیمی و بازی‌های دیگر که در آن‌ها بچه‌ها با کد همکاری یا رقابت می‌کنند.
• ماجراجویی سه‌بعدی: روبی گنج‌یاب در جزیره‌ای بزرگ و روبی می‌دوه.
• داستان: داستان روبی و داستان جنگل که مفاهیم برنامه‌نویسی را در قالب قصه آموزش می‌دهند.
• بازی‌های فکری: مین‌یاب روبی و شکارچی باگ برای تمرین منطق و اشکال‌زدایی.
• دورهمی: بازی‌های دورهمی برای ۲ تا ۴ نفر، روی یک دستگاه یا آنلاین.

فهرست کامل را در صفحه‌ی بازی‌ها ببینید.

پشتوانه‌ی آموزشی روبی

روبی بر چند اصل علمی ساخته شده که در مقاله‌های وبلاگ با منابعشان توضیح داده‌ایم:

• قدم‌های کوچک: هر مرحله فقط یک مفهوم تازه اضافه می‌کند (نظریه‌ی بار شناختی).
• بازی هدایت‌شده: هدف هر مرحله روشن است، اما راه‌حل را کودک خودش پیدا می‌کند.
• بازخورد فوری و غیرشخصی: ربات نتیجه‌ی برنامه را جلوی چشم کودک اجرا می‌کند؛ خطا سرنخ است، نه سرزنش.
• گذر تدریجی از بلوک به پایتون: بار نحو و تایپ برداشته می‌شود تا ذهن روی منطق متمرکز بماند. (برنامه‌نویسی بلوکی)
• یادگیری اجتماعی: بازی‌های تیمی و کلاس‌های معلم.

روبی برای والدین

• بدون تبلیغ و بدون خرید پنهان.
• کاملاً فارسی: و ترجمه‌شده به چند زبان دیگر.
• روی همه‌ی دستگاه‌ها: مرورگر، ویندوز، تبلت و موبایل. (دانلود)
• همه‌ی بازی‌ها رایگان: اشتراک فقط برای ادامه‌ی درس‌های لیگ‌ها و شخصی‌سازی روبی پلاس است. (قیمت‌ها)
• پرداخت ریالی و پشتیبانی فارسی.

اطلاعات بیشتر در صفحه‌ی برای والدین.

روبی برای معلم‌ها، آموزشگاه‌ها و مدارس

معلم‌ها و مربیان رباتیک می‌توانند با ابزار کلاس کلاس بسازند، با کد کلاس شاگردان را اضافه کنند، پیشرفت و لیدربورد را ببینند و سؤال هفتگی بدهند. طرح درس کامل برای پایه‌های مختلف منتشر شده و مدارس و آموزشگاه‌ها می‌توانند اشتراک گروهی بگیرند.

چطور با روبی شروع کنیم؟

ساده‌ترین راه: همین الان روبی را در مرورگر باز کنید — نصب لازم نیست. اگر ترجیح می‌دهید، نسخه‌ی ویندوز را از صفحه‌ی دانلود بگیرید. پیشنهاد ما برای شروع: اول اولین درس برنامه‌نویسی را با کودک امتحان کنید، بعد بگذارید خودش جلو برود و فقط سؤال بپرسید.